Η Αριστερά απέναντι στη μετανάστευση

Posted: 28/04/2011 by ΔΟ in Αριστερά, Μεταναστευτικό

( από το ΠΡΙΝ )

Αμηχανία χαρακτηρίζει την Αριστερά μπροστά στο μεγαλύτερο μεταναστευτικό ρεύμα της ιστορίας, που λόγω της κρίσης αποκτά νέα ποιοτικά χαρακτηριστικά. Φαινόμενο αντιφατικό, η μετανάστευση στο έδαφος του καπιταλισμού αποκτά αντιδραστικό χαρακτήρα. Η πάλη υπέρ των μεταναστών δεν πρέπει να κρύψει την πάλη κατά τη μετανάστευσης, όπως ακριβώς ο αγώνας υπέρ των ανέργων δεν υποκαθιστά τον αγώνα κατά της ανεργίας.

«Σεβασμό στο δικαίωμα της απεργίας» ζητούν 10.000 διαδηλωτές στο Παρίσι, σε απεργία των «χωρίς χαρτιά» τον Νοέμβριο του 2009. Πηγή:
Photothèque rouge


ΓΙΩΡΓΟΣ ΛΑΟΥΤΑΡΗΣ

Η ομογενοποίηση της εργατικής τάξης που επισπεύδεται από τα μαζικά μεταναστευτικά κύματα είναι εν δυνάμει μόνο επαναστατική. Σήμερα, που κυριαρχεί στον καπιταλισμό ο νόμος του ανταγωνισμού, οι μεταναστευτικές ροές οδηγούν σ’ ένα πρωτοφανές κοινωνικό ντάμπινγκ, συμπιέζοντας δραματικά την αξία της εργατικής δύναμης. Γι’ αυτό το λόγο
η μετανάστευση είναι φαινόμενο αντιδραστικό.

Η παγκόσμια κρίση οξύνει τις αντιθέσεις

«Είμαι άνθρωπος, τίποτε το ανθρώπινο δεν μου είναι ξένο», έγραψε το 2ο αι. π.Χ. ο Τερέντιος, ο μεγαλύτερος ρωμαίος κωμωδιογράφος. Οι αντιθέσεις και συγκρούσεις που αναπτύσσονται σήμερα στις κοινωνίες της Δύσης με τα σύγχρονα μεταναστευτικά ρεύματα οδηγούν στην αντιστροφή του ρητού: «Είμαι ξένος, τίποτε δεν μου είναι ανθρώπινο». Δεν είναι ίσως τυχαίο ότι ο Τερέντιος υπήρξε δούλος που έγινε απελεύθερος. Σήμερα, σε αντίθεση με την αρχαιότητα, «δεύτερη ευκαιρία» για μια ανθρώπινη ζωή στους μετανάστες πολύ σπάνια δίνεται. Όσο μάλιστα επιτείνεται η παγκόσμια καπιταλιστική κρίση, τόσο βάσιμα μπορούμε να υποθέσουμε ότι οι αντιθέσεις αυτές θα οξύνονται.
Το Συμβούλιο της Ευρώπης προχώρησε την προηγούμενη εβδομάδα στην εκτίμηση ότι τουλάχιστον μισό εκατομμύριο άνθρωποι επιθυμούν να εγκαταλείψουν την εμπόλεμη ζώνη της Λιβύης, να περάσουν στα γειτονικά κράτη και από εκεί να φτάσουν στην Ευρώπη. Την προηγούμενη Κυριακή δημιουργήθηκε σοβαρό διπλωματικό επεισόδιο μεταξύ Γαλλίας και Ιταλίας, καθώς οι γαλλικές αρχές σταμάτησαν ένα κομβόι μεταναστών προερχόμενο από την Ιταλία με όλα τα απαραίτητα έγγραφα στα σύνορα. «Μια επαίσχυντη συμπεριφορά από την πλευρά της Γαλλίας και μια κραυγαλέα παραβίαση της συμφωνίας του Σένγκεν», χαρακτήρισε το περιστατικό ο βρετανικός Ιντιπέντεντ, που έδωσε το δίκιο στην ιταλική κυβέρνηση, η οποία πλέον βρίσκεται σε κατάσταση πανικού εξαιτίας της άφιξης πάνω από 25.000 μεταναστών από τη Βόρεια Αφρική μόνο μέσα στους τελευταίους μήνες. Η Ιταλία πράττοντας το αυτονόητο, εξέδωσε χιλιάδες προσωρινές άδειες παραμονής, που επιτρέπουν στους κατόχους τους να ταξιδεύουν ελεύθερα εντός της Ευρώπης. Οπότε μετέτρεψε το πρόβλημά της σε πρόβλημα όλων. Σύμφωνα με έκθεση που υπέβαλε ολλανδή ευρωβουλευτής των σοσιαλιστών, πάνω από 23.000 άνθρωποι έφυγαν από την Τυνησία κι έφτασαν στο μικρό ιταλικό νησί Λαμπεντούζα, που έχει μόλις 5.000 κατοίκους!

Η ομογενοποίηση της εργατικής τάξης που επισπεύδεται από τα μαζικά μεταναστευτικά κύματα είναι εν δυνάμει μόνο επαναστατική. Σήμερα, που κυριαρχεί στον καπιταλισμό ο νόμος του ανταγωνισμού, οι μεταναστευτικές ροές οδηγούν σ’ ένα πρωτοφανές κοινωνικό ντάμπινγκ, συμπιέζοντας δραματικά την αξία της εργατικής δύναμης. Γι’ αυτό το λόγο η μετανάστευση είναι φαινόμενο αντιδραστικό.

Ανάλογος πανικός έχει καταλάβει και την ελληνική κυβέρνηση. «Πρέπει να πούμε στον κόσμο την αλήθεια. Η κατάσταση δεν θα είναι ποτέ πια όπως ήταν στο παρελθόν», είπε η υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Άννα Νταλάρα, μιλώντας πριν λίγες ημέρες στο πλαίσιο συνεδρίου για θέματα Ασφάλειας και Άμυνας και Παράνομης Μετανάστευσης.

Η υφυπουργός επιβεβαίωσε ότι ακρογωνιαίος λίθος της μεταναστευτικής πολιτικής είναι η αστυνόμευση και οι απελάσεις, ενώ επίκειται και νέο αυστηρότερο πλαίσιο. Με ανάλογο πνεύμα ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη, Χρήστος Παπουτσής, είπε ότι με την ενσωμάτωση του Λιμενικού Σώματος και της Ελληνικής Ακτοφυλακής στο υπουργείο του, συγκροτείται ένα ολοκληρωμένο σύστημα εσωτερικής ασφάλειας.
Μόνο η Αριστερά, η δύναμη που πρέπει να εκφράσει ως συνείδηση αλλά και υλική δύναμη την εργαζόμενη πλειοψηφία όλης της γης δεν διαθέτει «ολοκληρωμένο σύστημα» αντιμετώπισης του φαινομένου.


Τι πρόσημο έχει η μετανάστευση; Ακόμη και εντός της Αριστεράς οι γνώμες ποικίλλουν σε μια ευρύτατη γκάμα αποχρώσεων: Από το χαρακτηρισμό του φαινομένου ως «ευλογία» μέχρι την υιοθέτηση ξενοφοβικών θέσεων και προτάσεων. Χαρακτηριστικότερη όμως είναι η τάση που παρακάμπτει μια ιδεολογική και φιλοσοφική τοποθέτηση απέναντι στο σύγχρονο αυτό κοινωνικό φαινόμενο, προκρίνοντας μια άμεση πολιτική της πράξης, με περισσότερο ανθρωπιστικά χαρακτηριστικά. Άλλη πάλι θέση συνοψίζεται στο σύνθημα «σύνορα ανοιχτά για την εργατιά»: Μια αφελής θεώρηση που θέλει να απαντήσει στην κατασταλτική πολιτική των κρατών με την άλλη όψη του νομίσματος. Είναι όμως η επιτακτικότητα του ζητήματος τέτοια στην ημερήσια διάταξη τη πολιτικής επικαιρότητας, που η αοριστία πλέον δεν συγχωρείται.
Κι αυτό γιατί δεν βρισκόμαστε πλέον στη μετανάστευση της εποχής του Μαρξ ή του Λένιν. Τα μεταναστευτικά κύματα των δύο προηγούμενων αιώνων συνδεδεμένα με την αποικιοκρατία και το βιομηχανικό καπιταλισμό είχαν άλλη κλίμακα. Σήμερα εξελίσσεται ένα εκρηκτικό φαινόμενο, παράγωγο της σύγχρονης εποχής, συνδεδεμένο με την παγκοσμιοποίηση και την παγκόσμια οικονομική κρίση. Είμαστε μάρτυρες του μεγαλύτερου μεταναστευτικού ρεύματος στην Ιστορία, με νέα χαρακτηριστικά. Αρκεί να αναλογιστεί κανείς ότι σύμφωνα με την έκθεση που εξέδωσε ο ΟΗΕ για τη νέα χιλιετία, 1,2 δισεκατομμύρια άνθρωποι στην υφήλιο είναι υποχρεωμένοι να ζουν με λιγότερο από ένα δολάριο την ημέρα. Και οι αβυσσαλέες ανισότητες δεν υφίστανται μόνο μεταξύ κρατών αλλά και εντός των ίδιων των ανεπτυγμένων χωρών: Εκεί που ζει και αναπτύσσεται σε μια σκοτεινή ζώνη του κοινωνικού λυκόφωτος ο τέταρτος κόσμος της φτώχειας. Όλα αυτά αποτελούν την πρώτη ύλη για μια ποιοτικά νέα κατάσταση.
Αυτό που πολύ συχνά ξεχνιέται είναι η διπλή φύση της μετανάστευσης. Από τη μια μεριά το φαινόμενο αυτό οδηγεί στην ομογενοποίηση της παγκόσμιας εργατικής τάξης, μια τάση που είναι εν δυνάμει επαναστατική. Το αίτημα για προλεταριακό διεθνισμό υπάρχει στη φαρέτρα του μαρξισμού από τη ληξιαρχική πράξη γέννησής του, το Μανιφέστο του Κομμουνιστικού Κόμματος των Μαρξ και Ένγκελς, στην περίφημη φράση «προλετάριοι όλων των χωρών ενωθείτε». Δεν είναι λίγοι εκείνοι που σήμερα βλέπουν αυτή την επαναστατική προτροπή να παίρνει υλική υπόσταση στις μεταναστευτικές ορδές που οργώνουν την υφήλιο και συνενώνονται στα αστικά κέντρα των ανεπτυγμένων χωρών. Ωστόσο, υπάρχει και η σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού, που είναι ως γνωστόν και πάντα αθέατη στο γυμνό μάτι. Η δεύτερη φύση του φαινομένου προκύπτει από τους ενδοαστικούς ανταγωνισμούς σε μια χώρα, από τους ενδοϊμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς που απλώνονται σε όλο τον πλανήτη και συντελούν τελικώς στον ευνουχισμό αυτού του «δυνάμει» χαρακτηριστικού. Ο νόμος του ανταγωνισμού που κυριαρχεί στον καπιταλισμό παρεμβαίνει και στην ομογενοποίηση της εργατικής τάξης τη σπρώχνει προς τα κάτω, συμπιέζοντας τους μισθούς. Ο νεολογισμός «κινεζοποίηση» περιγράφει αυτό ακριβώς το φαινόμενο στην πιο ακραία του μορφή, τους μισθούς δηλαδή που εξασφαλίζουν απλώς την υλική επιβίωση. Για το λόγο αυτό, το φαινόμενο της μετανάστευσης στις μέρες μας δεν έχει τίποτα από την επαναστατική του δυναμική, παρά είναι στην ουσία του αντιδραστικό.

Τι γίνεται στις χώρες προέλευσης των μεταναστών; Η μαζική φυγή του εργατικού δυναμικού εκτονώνει την εκρηκτική συνήθως ανεργία και κατ’ αυτό τον τρόπο διευκολύνεται το έργο των κυβερνήσεων στην αντιμετώπιση των τάσεων για εξέγερση. Κατ’ αυτό τον τρόπο όμως αδυνατίζουν τα κινήματα που ζητούν κοινωνική αλλαγή ή μεταρρυθμίσεις. Ανάγεται σε μοντέλο ζωής και ενθαρρύνεται η ατομική λύση, ο μοναχικός δρόμος προς τη σωτηρία, μακριά από τα κοινά συμφέροντα που δένουν ένα λαό και μια εθνική εργατική τάξη.

Όμως και στις χώρες υποδοχής, κανείς δεν μπορεί να κλείνει τα μάτια για τις συνέπειες του μεταναστευτικού φαινομένου. Η μαζική εισροή μεταναστών αξιοποιείται αντικειμενικά από το κεφάλαιο για να ρίξει την τιμή της εργατικής δύναμης. Υπό την ανοχή φυσικά των κρατικών αρχών (όπως η Επιθεώρηση Εργασίας, τα υπουργεία κ.λπ.) δημιουργείται μια παράλληλη «βάρδια» εργαζομένων, χωρίς πολιτικά και συνδικαλιστικά δικαιώματα, με εξευτελιστικούς μισθούς και μεροκάματα, που επιβιώνουν τελικώς λαθραία και στη «σκιά» της εργατικής νομοθεσίας, αλλά και οποιασδήποτε νομοθεσίας. Το γεγονός αυτό δεν είναι μονοσήμαντο. Από τη μία μεριά θέτει το επιτακτικό καθήκον στην Αριστερά να παλέψει για την άρση των ανισοτήτων αυτών, από την άλλη όμως συνιστά ένα γερό χτύπημα στη ντόπια εργατική τάξη για όσο διάστημα η κατάσταση αυτή συντηρείται. Πρώτον, διαιρεί σε κατηγορίες και διασπά την ενότητα των εργαζομένων, κάτι που φυσικά επιδιώκουν αντικειμενικά οι εργοδότες. Δεύτερον, οι μάζες των κακοαμοιβόμενων μεταναστών συγκροτούν έναν πολυάριθμο εφεδρικό «στρατό» που χτυπά τα κεκτημένα εργατικά δικαιώματα. Συνιστούν δηλαδή ένα εργαλείο κοινωνικού ντάμπινγκ.

Στη διαπίστωση ότι η μετανάστευση είναι στις μέρες μας πρωτίστως αντιδραστικό φαινόμενο, διατυπώνονται ορισμένες ενστάσεις. Πρώτη ένσταση: «Είναι πρωτίστως άνθρωποι σε ανάγκη που χρειάζονται την αλληλεγγύη μας». Κανείς φυσικά δεν θα διαφωνήσει με αυτό. Πρέπει να γίνει όμως ένας ουσιώδης διαχωρισμός: Ένα ζήτημα είναι το ίδιο το μεταναστευτικό φαινόμενο στη σύγχρονη εποχή και πώς κανείς το αντιμετωπίζει. Ένα άλλο ζήτημα αποτελεί η στάση απέναντι στους ανθρώπους που καλώς ή κακώς βρέθηκαν στον τόπο μας και ζητούν δουλειά και δικαιώματα. Μια συνεπής στάση μπορεί να συνοψισθεί στη φράση «κατά της μετανάστευσης αλλά υπέρ των μεταναστών», με την ίδια έννοια που η Αριστερά παλεύει κατά της ανεργίας αλλά υπέρ των ανέργων.
Δεύτερη ένσταση: «Η ιστορία του ανθρώπου από τα πρώτα βήματά του πάνω στη Γη είναι συνυφασμένη με τις μετακινήσεις και μεταναστεύσεις». Το γεγονός αυτό δεν συνιστά σε καμία περίπτωση συνηγορία υπέρ των μεταναστεύσεων. Πρώτον, επειδή από τη αυγή της ανθρωπότητας μέχρι τις μέρες μας ήταν η ανάγκη για επιβίωση που έσπρωχνε σε αναζήτηση καλύτερης τύχης. Δεύτερον, επειδή και άλλα φαινόμενα συνοδεύουν τον άνθρωπο για χιλιετίες, το γεγονός αυτό όμως δεν τα κατατάσσει σε όσα θέλει να κρατήσει ο κόσμος μας: Κορυφαίο παράδειγμα οι πόλεμοι, οι αιμοτοχυσίες και οι αλληλοσφαγές. Μήπως αυτά είναι προοδευτικά φαινόμενα;

Τρίτη ένσταση: «Αν τάσσεται κανείς με το αίτημα για κλειστά σύνορα, τότε υποστηρίζει τους αιματοβαμμένους φράκτες του Χ. Παπουτσή». Η θέση αυτή διαστρεβλώνει την πραγματικότητα. Οι φράκτες στον Έβρο και οι ένοπλες περιπολίες της Frontex και των ντόπιων συνοριοφυλάκων πρέπει διαμιάς να καταργηθούν. Όχι μόνο επειδή ευθύνονται για θανάτους ανθρώπων. Αλλά και επειδή η μετανάστευση είναι τέτοιο ορμητικό ποτάμι που η ροή της δεν σταματά με τέτοια αστυνομικού τύπου μέτρα. Όπως το νερό κυλά μέσα από τα δάχτυλα, έτσι και ένας φράχτης 2,5 χιλιομέτρων δεν αρκεί για μια γραμμή 200 χιλιομέτρων από χερσαία μόνο σύνορα. Ο στόχος άλλωστε της καταστολής αυτού του τύπου βρίσκεται εντός συνόρων: Στο να φύγει η προσοχή από τη δραματική κοινωνική πραγματικότητα που πλήττει την εργαζόμενη πλειοψηφία και να εστιαστεί στο αστυνομικό κυνήγι ενός αόρατου εχθρού που λειτουργεί επιπλέον ως αποδιοπομπαίος τράγος.
Συνεπώς, το μεταναστευτικό δεν είναι πρόβλημα ρατσισμού ή έλλειψης ανθρωπιάς. Έχει την καρδιά του στο ευρύτερο ζήτημα της εκμετάλλευσης της εργατικής τάξης και εκεί βρίσκεται και η λύση του. Οι μετανάστες άλλωστε δεν έχουν ανάγκη από μια Αριστερά προστάτη των «μειονοτήτων», οι οποίες απλώς στερούνται κάποιων δικαιωμάτων και γίνονται στόχος ακραίων δεξιών και φασιστικών επιθέσεων. Όσο η συζήτηση του μεταναστευτικού εξαντλείται σε αυτό το επίπεδο, τόσο πετυχαίνει ένα ευφυές σχέδιο κοινωνικού αυτοματισμού, που θα μπορούσε να πάρει τον κωδικό τίτλο «Εξάρχεια εναντίον Αγίου Παντελεήμονα». Η αντιπαράθεση των «άκρων» όπως εξελίσσεται μέχρι σήμερα η πάλη για την υπεράσπιση των μεταναστών, αφήνει τον κατάλληλο χώρο για να επικρατήσει τελικώς μια «μέση» υποτίθεται νηφάλια κυβερνητική παρέμβαση, των ΜΑΤ, της τάξης και της αντεργατικής πολιτικής που αγγίζει όλους. Η αντιπαράθεση με την ακροδεξιά είναι μέρος του γενικότερου δημοκρατικού ζητήματος. Την πάλη δηλαδή για να αποκαλυφθεί και να εξουδετερωθεί το παρακράτος των τραμπούκων και των παρακολουθήσεων, ο παρακρατικός εκτελεστικός βραχίωνας τύπου Χρυσής Αυγής, αλλά και το μιντιακό υπερκράτος των επιχειρηματιών που συντονίζει τις επιθέσεις όλων των παραπάνω.

Ο Νέγκρι και οι «μετακινήσεις του πλήθους»

ΑΤΑΞΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΑΣΚΟΥΝ ΓΟΗΤΕΙΑ ΣΕ ΟΛΗ ΤΗΝ ΑΡΙΣΤΕΡΑ


Οι Τόνι Νέγκρι και Μάικλ Χαρντ γράφουν στο πολύ γνωστό έργο τους Αυτοκρατορία: «Μέσω της κυκλοφορίας, το πλήθος επανιδιοποιείται το χώρο και αυτοσυγκροτείται ως ενεργό υποκείμενο. Οι κινήσεις αυτές συχνά συνεπάγονται ως αντίτιμο φρικτές δοκιμασίες, ταυτόχρονα όμως ενέχουν μια επιθυμία απελευθέρωσης οποία δεν κατασιγάζεται παρά μόνον επανιδιοποιούμενη νέους χώρους». Μιλούν για τα μεταναστευτικά κύματα. Και συνεχίζουν: «Το πλήθος αποκτά τη δύναμη να βεβαιώσει την αυτονομία του ταξιδεύοντας και εκφραζόμενο μέσω ενός μηχανισμού εκτεταμένης, εγκάρσιας εδαφικής επανιδιοποίησης». Οι λέξεις – κλειδιά στο παραπάνω απόσπασμα αλλά και σε όλο το έργο του Νέγκρι είναι «κυκλοφορία», «κίνηση», «ταξιδεύω». Ο όρος «μετακίνηση του πλήθους» αντικαθιστά τον όρο «μετανάστευση» σε ολόκληρο το βιβλίο των 600 σελίδων. Γι’ αυτό άλλωστε και το αίτημα που διατυπώνουν οι συγγραφείς είναι «απεριόριστες διαδρομές» και «παγκόσμια υπηκοότητα».
Είναι αυτή η ιδεολογική και θεωρητική βάση για τις σύγχρονες απόψεις που αποδίδουν στη μετανάστευση μια απελευθερωτική δήθεν διάσταση και αρνούνται την αντιδραστική της φύση. Οι θέσεις αυτές παραβλέπουν με χαρακτηριστική αφέλεια το γεγονός ότι ελατήριο όλων των μεταναστεύσεων της ιστορίας υπήρξε η ανάγκη, η έλλειψη πόρων για επιβίωση, ο πόλεμος και οι φυσικές καταστροφές. Με ένα μοντέλο που μοιάζει να προέκυψε με βάση τις σύγχρονες μετακινήσεις των φοιτητών και των ακαδημαϊκών από χώρα σε χώρα της Δυτικής Ευρώπης και της Αμερικής, ερμηνεύεται μια από τις πιο δραματικές σελίδες της ανθρώπινης ιστορίας. Πρόκειται βέβαια για αταξικές αναλύσεις, που στη θέση των κοινωνικών τάξεων ως δημιουργών της ιστορίας τοποθετούν ένα ανώνυμο και ομογενοποιημένο «πλήθος».

Παρ’ όλ’ αυτά, οι θέσεις αυτές ασκούν μεγάλη γοητεία σήμερα στην ελληνική Αριστερά. Σε πρόσφατη εκδήλωση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ για το μεταναστευτικό, ο Αλέξης Τσίπρας μετά από σχετική ερώτηση του Πριν, δήλωσε υπέρ του Νέγκρι και εξήγησε: «Η ανθρωπότητα εξαρχής στηρίχθηκε στις μετακινήσεις. Δεν μπορούμε να πούμε λοιπόν ότι η βάση της ιστορίας είναι αντιδραστική». Όμως και αλλού επιβιώνουν λαθραία οι απόψεις του Νέγκρι: Όταν ακούγεται το σύνθημα «σύνορα ανοιχτά για την εργατιά». Όταν από το δράμα τη μετανάστευσης και της προσφυγιάς τονίζεται ο πολυπολιτισμικός χαρακτήρας της παρουσίας τους, σαν η παρουσία τους να οφείλεται σε διάθεση για γιορτή. Αλλά και κάθε φορά που υποχωρεί η ταξική οπτική στο φαινόμενο, για χάρη της ανθρωπιστικής προσέγγισης.

ΔΙΕΘΝΙΣΤΙΚΗ ΠΑΛΗ
Όχι στο σύστημα
που γεννά μετανάστες
ΚΑΝΕΙΣ ΧΩΡΙΣ ΧΑΡΤΙΑ

Το πρωταρχικό διεθνιστικό καθήκον είναι να χτυπηθούν και να εκλείψουν οι αιτίες που οδηγούν στη μετανάστευση. Να ανατραπεί δηλαδή το σύστημα που γεννά φτώχεια και εξαθλίωση σε όλο και μεγαλύτερο κομμάτι του πλανήτη και σπρώχνει τις απελπισμένες μάζες σε αναζήτηση ενός αμφίβολου μέλλοντος. Πιο άμεσο αίτημα είναι να σταματήσουν οι ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις που σπέρνουν τον τρόμο, το θάνατο και δημιουργούν αντικειμενικά τα μεγάλα μεταναστευτικά κύματα. Με αυτή την έννοια, ένα άμεσο και διεθνιστικό ζήτημα πάλης είναι να σταματήσει η εμπλοκή της χώρας στον ιμπεριαλιστικό μηχανισμό που διεξάγει και σήμερα πολέμους και να επιστρέψουν τα στρατεύματα από τη Λιβύη, το Αφγανιστάν και τις άλλες εστίες πολέμου.

Τι γίνεται όμως με όσους μετανάστες έχουν διαβεί το Ρουβίκωνα και βρίσκονται ήδη στη χώρα μας;
Φυσικά προέχει να αρθεί η πολυπλόκαμη εκμετάλλευσή τους. Εκμετάλλευση από το κράτος που τους θέλει ημιπαράνομους για να μην έχουν πολιτικά δικαιώματα. Εκμετάλλευση από τους εργοδότες για να τους πληρώνουν μαύρα. Εκμετάλλευση από τους δουλέμπορους για να θησαυρίζουν σε βάρος τους.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, οι μη κοινοτικοί μετανάστες στη χώρα μας είναι 800.000.

Η πλειοψηφία τους ζει και εργάζεται για χρόνια στη χώρα. Πάνω από τους μισούς, 400.000 άτομα, είναι αυτοί που δεν έχουν χαρτιά. Άλλο στοιχείο λέει ότι 150.000 μετανάστες από το 2008 έχουν χάσει το δικαίωμα για άδεια παραμονής λόγω κρίσης. Ο λόγος; Ότι η άδεια παραμονής συνδέεται με τα ένσημα που παρουσιάζουν. Αν είναι κάτω από έναν αριθμό, στερούνται την άδεια.
Πρώτο μέτρο λοιπόν είναι η νομιμοποίηση όλων χωρίς όρους. Κανείς μετανάστης χωρίς χαρτιά, κανένας εργαζόμενος χωρίς ασφάλιση. Το συγκεκριμένο μέτρο είναι αυτό που μπορεί να ανακουφίσει την κατάσταση: Να χτυπήσει τη μαύρη εργασία και το κοινωνικό ντάμπινγκ, ενώ είναι προϋπόθεση για να υπάρχουν ίσα μεροκάματα και ίσα δικαιώματα. Χτυπάει επιπλέον το δουλεμπόριο και αίρει τους διαχωρισμούς με τη ντόπια εργατική τάξη. Δεύτερο μέτρο είναι η κατάργηση της κατάπτυστης συνθήκης «Δουβλίνο ΙΙ».

Σε αυτό το σημείο η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ έχει πολύ βαριές ευθύνες. Το 2003 ο Κώστας Σημίτης ως πρωθυπουργός και ο Γιώργος Παπανδρέου ως υπουργός Εξωτερικών υπέγραψαν να γίνει η χώρα μας αποθήκη ανθρώπων. Χιλιάδες πρόσφυγες και μετανάστες που έχουν άλλο προορισμό παραμένουν εγκλωβισμένοι λόγω της συνθήκης «επαναπροώθησης στη χώρα εισόδου».

Όπως έδειξε το παράδειγμα της Ιταλίας, η πίεση από τις μεταναστευτικές ροές μπορεί να μετριαστεί σε σημαντικό βαθμό αν εφοδιαστούν οι άνθρωποι με ταξιδιωτικά ντοκουμέντα και αφεθούν να προχωρήσουν στον πραγματικό τους προορισμό. Τρίτο μέτρο είναι η οργάνωση των μεταναστών στα συνδικάτα και σε όλα τα μαζικά όργανα πάλης, για να αρθούν οι τεχνητοί διαχωρισμοί στο σώμα της εργατικής τάξης. Από αυτή την άποψη είναι σημαντικό λάθος να ιδρύονται συνδικάτα με βάση την εθνικότητα, που συντηρούν και αναπαράγουν τις διαιρέσεις.
Τέταρτο μέτρο είναι η αξιοπρεπής μεταχείριση των αιτούντων άσυλο και όλων των προσφύγων. Είναι τραγικό το γεγονός ότι ο λόγος που σήμερα κερδίζει έδαφος το αίτημα για αλλαγή της συνθήκης «Δουβλίνο ΙΙ» είναι η απερίγραπτη κατάσταση στα κέντρα υποδοχής, ειδικά της χώρας μας.

Για όλα τα παραπάνω είναι φυσικά αναγκαία μια βαθύτερη μαρξιστική ανάλυση, κάτι που υπερβαίνει αυτό το κείμενο.

Advertisements
Σχόλια
  1. Ο/Η Γιάννης Κ. λέει:

    Η αντίληψη οτι η μετανάστευση είναι αντιδραστικό φαινόμενο, εκτός από γελοία είναι και αντιδραστική η ίδια! Δηλαδή τί είναι αντιδραστικό; Ότι ο μετανάστης απο τη Σομαλία ή από την Σρι Λάνκα, θα προτιμήσει το πιθανό μερεκάματο των 20-30 ευρώ στην Ευρώπη, αντί γι αυτό του 1,5 ευρώ στην πατρίδα του; Αυτό είναι αντιδραστικό; Αυτός ο υποτιθέμενος Μαρξισμός, βρωμάει ΦΑΣΙΣΜΟ! Ντροπή! Ο Μαρξιστής Ευρωπαίος μικροαστούλης φοβάται για τον μισθούλη του και τη δουλίτσα του! Και οι κολασμένοι να κάτσουν στις χώρες τους (που έχει λεηλατήσει η κυβέρνηση και τα μονοπώλια του Ευρωπαίου Μαρξιστή!) να παλέψουν εκεί για δουλειές και μεροκάματα! ΠΟΣΟ ΔΙΑΦΕΡΕΙ ΑΥΤΟ ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΧΡΥΣΗΣ ΑΥΓΗΣ; ΝΤΡΟΠΗ!
    ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΣ, ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ, ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΟΥ ΣΦΑΓΕΑ ΚΑΝΤΑΦΙ, ΤΙ ΑΛΛΟ ΘΑ ΑΚΟΥΣΟΥΜΕ ΑΚΟΜΑ ΑΠΟ ΤΗΝ «ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗ» ΑΡΙΣΤΕΡΑ;

  2. Ο/Η Προκόπης λέει:

    Είναι μήπως προοδευτικό το γεγονός ότι 200 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν αναγκαστεί να εγκαταλείψουν τις εστίες τους; Είναι προοδευτικό που εκατοντάδες άνθρωποι σκυλοπνίγονται στα ποτάμια του ¨Εβρου; Κάποιοι δεν καταλαβαίνουν το αυτονόητο ότι είναι διαφορετικό να αναλύεις τις αιτίες που γεννούν τη μετανάστευση από τη στάση απέναντι στους ίδιους τους μετανάστες. Όπως και να είσαι εναντίον της επέμβασης του ΝΑΤΟ δεν σημαίνει ότι στηρίζεις τον Καντάφι, αν είσαι κατά της ανεργίας δεν σημαίνει ότι δεν είσαι υπερ των ανέργων. Φασισμό βρωμάει όχι το κείμενο αλλά αυτός ο οχετός λάσπης και άγνοιας απέναντι σε μια άποψη με την οποία δεν συμφωνείς.

  3. Ο/Η Γιάννης Κ. λέει:

    Το να λές οτι η μετανάστευση είναι αντιδραστική πού οδηγεί ρε φίλε; Στο να θεωρείς οτι κάποιος που ζητάει να ξεφύγει από την εξαθλίωση είναι αντιδραστικός! Το να λές οτι η μετανάστευση είναι αντιδραστική είναι σαν να λές ότι η βροχή είναι αντιδραστική! Πάλεψε τότε με τα σύννεφα γιατί υπηρετούν τον ταξικό εχθρό. Όσο υπάρχει καπιταλισμός θα υπάρχει και μετανάστευση τελεία και παύλα, γιατί οι δυτικές εταιρίες λήστεψαν και ρήμαξαν τον κόσμο του Νότου 300 χρόνια τώρα. ‘Οπως θα υπάρχει κι ανεργία…ΕΙΝΑΙ ΣΥΜΦΗΤΗ ΜΕ ΤΟΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟ…Δεν σε ρώτησε άν την υποστηρίζεις ή όχι…Απλά είναι συνέπεια του συστήματος… ΔΗΛΑΔΗ ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΝ ΟΙ ΦΤΩΧΟΙ ΕΡΓΑΤΕΣ ΤΟΥ ΝΟΤΟΥ; ΝΑ ΚΑΤΣΟΥΝ ΝΑ ΠΕΘΑΝΟΥΝ ΓΙΑ ΝΑ ΜΗΝ ΠΕΣΟΥΝ ΤΑ ΜΕΡΟΚΑΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ; Φυσικά και είναι φασιστικό να λές τελικά οτι το καλό των εργατών, ντόπιων και ξένων είναι οι εξαθλιωμένοι να μείνουν στην εξαθλίωση του ενός δολαρίου την ημέρα και ο Ευρωπαίος να μην χάσει τα προνόμιά του. Σκέφτεσαι με θεωρητικά σχήματα, δεν σκέφτεσαι ανθρώπινα…δεν σκέφτεσαι ότι όλοι αυτοί οι μετανάστες είναι άνθρωποι που παλεύουν για να επιβιώσουν και δεν ενδιαφέρονται για τις μαρξιστικές θεωρητικούρες σου…ΑΝΟΙΧΤΑ ΣΥΝΟΡΑ ΚΑΙ ΙΣΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ ΤΟΥΣ ΕΡΓΑΤΕΣ ΜΕΧΡΙ ΝΑ ΠΕΣΕΙ Ο ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ Η ΜΟΝΗ ΑΡΙΣΤΕΡΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. Οτιδήποτε άλλο είναι αντιδραστικό και ρατσιστικό.
    ΔΕΝ ΑΜΥΝΕΣΑΙ ΣΤΟΝ ΦΑΣΙΣΜΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΩΝΤΑΣ ΤΟΝ…
    Αλλά τι να καταλάβετε όλοι εσείς οι «επαναστάτες»…εδώ νοσταλγείτε τον Λένιν και τον Στάλιν που έσφαξαν χιλιάδες δημοκράτες κι επέβαλαν τον συγκεντρωτισμό και τονμ κρατισμό…Τι σχέση έχετε εσείς με τον κομμουνισμό και την ελευθερία;
    γραφειοκράτες ήσασταν και γραφειοκράτες παραμείνατε…και μηχανιστικοί μαρξιστές…βλέπετε παντού «κοινωνικά εργαλεία» και αφηρημένες «τάξεις» δεν βλέπετε ανθρώπους…

  4. Ο/Η Καπετάν'Ενας λέει:

    Η αριστερά πριν από όλα πρέπει να μάθει τι σημαίνει στρατηγική. Αλλά και πριν απ΄ αυτό πρέπει οπωσδήποτε να ΟΡΙΣΕΙ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΡΙΣΤΕΡΑ σήμερα.Και να απαντήσειστα ερωτήματα.
    Δοκιμάστε να απαντήσετε σ΄ αυτά:

    -Πως θα είναι η Άλλη κοινωνία;

    -Θα υπάρχουν κόμματα;

    -Θα υπάρχει σύνταγμα;

    -Σε πόσες διακριτές Εξουσίες θα στηρίζεται, τρεις, όπως η νυν, ή δύο, ή καμμία;

    -Η ελευθεροτυπία θα κατοχυρώνεται; Και πως; Όποιος έχει λεφτά θα μπορεί να έχει και εφημερίδα και κανάλι;

    -Θα υπάρχει ελεύθερο εμπόριο;

    -Θα υπάρχει χρήμα;

    -Θα υπάρχει αστυνομία ή λαϊκή πολιτοφυλακή;

    -Το προλεταριάτο θα παίζει κάποιο ιδιαίτερο ρόλο στην άσκηση της εξουσίας;

    -Σε τι διαφέρει η σοσιαλιστική κοινωνία που θέλουμε από το σοσιαλισμό του πρώην Υπαρκτού.

    -Ποια είναι η διαφορά του «αληθινού» σοσιαλισμού με την Σοσιαλδημοκρατία;

    -Μία ενότητα της αριστεράς περιλαμβάνει και το ΚΚΕ; Ειδικά τώρα που έχει αποκαταστήσει τον Στάλιν;

    Διαβάστε αυτό το άρθρο για την ενότητα της αριστεράς και τη σημασία της στρατηγικής:

    http://profitoulas.wordpress.com/2011/04/13/%CE%BA%CE%B5%CF%86%CE%B1%CE%… και το αφισάκι:

    http://profitoulas.wordpress.com/2011/04/19/%CE%B1%CE%B9%CE%B8%CE%BF%CF%85%CF%83%CE%B1-5%CE%B7-%CE%B1%CE%B3%CE%BD%CF%89%CF%83%CF%84%CE%BF-%CE%B5%CF%81%CE%B3%CE%BF-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%B8%CE%B5%CE%BF%CF%86%CE%B9%CE%BB%CE%BF%CF%85/

  5. […] – κριτικές: Indymedia Gatouleas Πρωτοβουλία για την Αντισυστημική Αριστερά Αριστερό Βήμα […]

  6. […] Gatouleas Πρωτοβουλία για την Αντισυστημική Αριστερά Αριστερό Βήμα Fadomduck Δημήτρης […]

  7. Ο/Η Thanasis Kourkoulas λέει:

    Άρθρο του Θανάση Κούρκουλα για το νέο τεύχος (Νο 21) του περιοδικού Διεθνιστική Αριστερά που κυκλοφορεί τις επόμενες ημέρες

    Μετανάστευση, ρατσισμός και αριστερά

    Η δολοφονία του 44/χρονου και τα πογκρόμ των νεοναζί της Χρυσής Αυγής με τις πλάτες των ΜΑΤ, ξανάφεραν στη δημόσια συζήτηση το “μεταναστευτικό”. Οι ομοβροντίες ΜΜΕ, κυβέρνησης, δεξιάς και ΛΑΟΣ κατά των εγκληματιών “λαθρο”μεταναστών, θα περίμενε κανείς να απαντηθούν θαρραλέα σε επίπεδο κινήματος και κεντρικά πολιτικά από την αριστερά. Αντί αυτού είδαμε ατολμία και υποβάθμιση του θέματος από πολλές αριστερές οργανώσεις και κόμματα. Ταυτόχρονα, ήρθαν στο φως της δημοσιότητας αναλύσεις στελεχών της αριστεράς που αντιλαμβάνονται τη μετανάστευση ως “πρόβλημα” και τους μετανάστες ως φορείς εγκληματικότητας.

    Η εγκληματικότητα είναι μεταναστευτικό πρόβλημα;

    Σε άρθρο του στην εφημερίδα “δρόμος” της 14/5, με τίτλο “Να σταματήσουμε τα πογκρόμ αλλά πώς;”, ο σύντροφος ΡούντιΡινάλντι διαπιστώνει μεταξύ άλλων: “Δεν είναι ρατσισμός, για παράδειγμα, να μη θέλουν οι κάτοικοι μιας περιοχής να κερδίζουν το χώρο τους νταβατζήδες και συμμορίες, κι όχι τυχαία αυτά πολλαπλασιάζονται με την άφιξη και την εγκατάσταση στις περιοχές αυτές χιλιάδων μεταναστών.[…] Η Χρυσή Αυγή, που λειτούργησε με επάρκεια, εστιάζοντας στο πρόβλημα του κέντρου της Αθήνας και της εγκληματικότητας, βρίσκοντας δηλαδή ευνοϊκό πεδίο για παρέμβαση, κατόρθωσε να γειωθεί με τον κόσμο και τα προβλήματά του.[…] Η επιτυχία του πολιτικού χώρου της ακροδεξιάς οφείλεται σε συγκεκριμένους λόγους: α) Τόνισαν ότι υπάρχει πρόβλημα. β) Πρότειναν καθαρή λύση: να φύγουν όλοι, να μην κυκλοφορούν τα βράδια, να έρθει η αστυνομία να επιβάλλει την τάξη.[…] Δεν φθάνουν ούτε οι γενικές διακηρύξεις, ούτε τα συνθήματα όπως «οι μετανάστες δεν είναι πρόβλημα, έχουν προβλήματα», «σύνορα ανοικτά για την εργατιά», «νομιμοποίηση όλων χωρίς προϋποθέσεις» κ.λπ. Αυτά όλα φανερώνουν πως δεν αναγνωρίζεται το μεταναστευτικό πρόβλημα.[…] Ακόμα λείπουν οι οποιεσδήποτε παρεμβάσεις στο πρωτογενές επίπεδο, εκεί που υπάρχουν τα προβλήματα και (η αριστερά) δεν έχει να επιδείξει καμιά παρέμβαση σε τοπικό επίπεδο”.

    Ο Ρ. Ρ. έχει δίκιο σε ένα πράγμα: την ανυπαρξία παρέμβασης της αριστεράς για πολλά χρόνια σε υποβαθμισμένες γειτονιές όπως ο Άγιος Παντελεήμονας. Αυτή είναι η αιτία για το πρόσφορο έδαφος που βρήκε η ακροδεξιά. Όμως στα υπόλοιπα, υιοθετεί ατόφια τη ρατσιστική προπαγάνδα: Από τη μία οι αθώοι έλληνες κάτοικοι (πλούσιοι και φτωχοί, εργάτες άνεργοι και μικροαστοί, ρατσιστές, και αλληλέγγυοι στους μετανάστες) και από την άλλη οι ένοχοι μετανάστες του κέντρου (που ως συλλογικό υποκείμενο πολλαπλασιάζουν την εγκληματικότητα, τους νταβατζήδες και τις συμμορίες). Δεν υπάρχει εγκληματικότητα ελλήνων εναντίον ελλήνων, ελλήνων εναντίον μεταναστών, μεταναστών εναντίον μεταναστών; Δεν υπάρχει ταξική φύση στην εγκληματικότητα, η εξαθλίωση των ανθρώπων δεν παίζει κάποιο ρόλο; Τελικά ο αρθρογράφος δεν απαντά στο ερώτημα που θέτει ο ίδιος στον τίτλο: “πώς να σταματήσουμε τα πογκρόμ” εκτός – ίσως – από τη διαπίστωση πως η μετανάστευση συνιστά πρόβλημα, με κύριο “αποδεικτικό στοιχείο” την “εγκληματικότητα των μεταναστών”. Επιχειρούμε λοιπόν να προεκτείνουμε τη σκέψη του Ρ.Ρ. με λογικούς συνειρμούς: Αφού η “μετανάστευση” δημιουργεί το πρόβλημα, ΛΑΟΣ και Χρυσή Αυγή έχουν δίκιο. Για να μην κερδίζουν αυτοί, η αριστερά πρέπει να αξιώσει να φύγουν οι μετανάστες και να μην έρχονται άλλοι. Αλλά όχι με πογκρόμ. Ίσως με περισσότερες “σκούπες” της ΕΛ.ΑΣ; Μήπως να περιφρουρήσουμε την πλατεία Βικτωρίας από τους μελαμψούς για να μην το κάνουν οι Χρυσαυγίτες; Να διεκδικήσουμε τείχος του Έβρου χωρίς συρματοπλέγματα και αιχμηρές γωνίες, για να μη χτυπάνε οι μετανάστες που θα διώχνουμε; Να το επεκτείνουμε στα 200 χιλιόμετρα του Έβρου γιατί τα 12,5 δεν αρκούν;

    Αντί για όλα αυτά, η αριστερά οφείλει να επισημάνει πως η εγκληματικότητα (των μεταναστών και των ντόπιων) αυξήθηκε τα τρία τελευταία χρόνια λόγω της κρίσης, της φτώχειας και της ανεργίας. Τις ίδιες χρονιές, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛ.ΑΣ., ο αριθμός των νεοεισερχόμενων μεταναστών και προσφύγων παρέμεινε περίπου σταθερός. Δεν πρόκειται λοιπόν για νεοεισερχόμενους εγκληματίες, αλλά για περισσότερο παραβατική συμπεριφορά ανθρώπων που προηγουμένως δεν “εγκληματούσαν”. Σε όλα τα είδη παραβατικών συμπεριφορών, σύμφωνα με την ΕΛ.ΑΣ. η παραβατικότητα των αλλοδαπών (συμπεριλαμβάνονται και κοινοτικοί υπήκοοι) είναι μικρότερη σε απόλυτα νούμερα από των ημεδαπών, εκτός από την επαιτεία και την πλαστογραφία (βλέπε άστεγοι/άποροι και άδειες παραμονής) [1]. Όμως είναι σαφώς αναλογικά μεγαλύτερη από τον πληθυσμό τους. Εντούτοις, το ποσοστό συμμετοχής των αλλοδαπών μειώνεται δραστικά, αν μετρηθεί η εγκληματικότητα στην ηλικιακή κατηγορία των νέων 20-35 ετών που είναι δράστες του 90% των παραβάσεων. Οι νέοι αποτελούν τη συντριπτική πλειοψηφία των μεταναστών που ζουν στην ελλάδα, αντίθετα με την αναλογία νέων στο γενικό σύνολο του ντόπιου πληθυσμού. Επιπρόσθετα, η συμμετοχή μεταναστών 2ης γενιάς σε βαρύτερα εγκλήματα είναι μεγαλύτερη από εκείνη της 1ης γενιάς, καθώς ο κοινωνικός αποκλεισμός, δημιουργεί στη 2η γενιά περισσότερη οργή και άρνηση ένταξης, παρά φόβο. Επίσης οι δικαστές καταδικάζουν πολύ ευκολότερα και με πολύ βαρύτερες ποινές αλλοδαπούς παρά ημεδαπούς. [2] Τέλος αν απομονώσει κανείς τα πολύ φτωχά λαϊκά στρώματα (άνεργοι, άποροι, χαμηλόμισθοι) στα οποία ανήκει μεγάλο ποσοστό των μεταναστών, θα διαπιστώσει πως τα ποσοστά συμμετοχής ντόπιων και μεταναστών είναι ευθέως αντίστοιχα με τον πληθυσμό τους. Συμπέρασμα; Η εγκληματικότητα είναι ταξική και οφείλεται στον κοινωνικό αποκλεισμό των φτωχών ανεξαρτήτως προέλευσης. Δεν οφείλεται στα γονίδια ή τις “αντικοινωνικές συμπεριφορές” των μεταναστών. Επομένως αντίδοτο στην εγκληματικότητα είναι η καταπολέμηση της φτώχειας και της ανεργίας και όχι η δαιμονοποίηση της μετανάστευσης.

    Υπέρ των μεταναστών αλλά κατά της μετανάστευσης;

    Πιο εμπεριστατωμένος από τον Ρ. Ρινάλντι επιχειρεί να είναι ο Γ. Λαουτάρης από την εφημερίδα “Πριν”. Κεντρικό επιχείρημα της ανάλυσής του είναι πως πρέπει να είμαστε “υπέρ των μεταναστών αλλά κατά της μετανάστευσης”. Για να αιτιολογήσει τον “αντιδραστικό χαρακτήρα” της σημερινής μετανάστευσης και να αποφύγει την αντιπαράθεση με το «προλετάριοι όλων των χωρών ενωθείτε» των Μαρξ και Λένιν, ο αρθρογράφος ισχυρίζεται πως “Τα μεταναστευτικά κύματα των δύο προηγούμενων αιώνων συνδεδεμένα με την αποικιοκρατία και το βιομηχανικό καπιταλισμό είχαν άλλη κλίμακα. Σήμερα εξελίσσεται ένα εκρηκτικό φαινόμενο, παράγωγο της σύγχρονης εποχής, συνδεδεμένο με την παγκοσμιοποίηση και την παγκόσμια οικονομική κρίση. Είμαστε μάρτυρες του μεγαλύτερου μεταναστευτικού ρεύματος στην ιστορία, με νέα χαρακτηριστικά…” Καταρχήν όσον αφορά το μέγεθος της μετανάστευσης, η αύξηση των μεταναστευτικών ρευμάτων είναι ευθέως αντίστοιχη της αύξησης του παγκόσμιου πληθυσμού. Σύμφωνα με έκθεση του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για την Ανάπτυξη (UnitedNationsDevelopmentProgramme – UNDP) [3], στο διάστημα, 1975-2005, έχει διπλασιασθεί ο αριθμός των διεθνών μεταναστών, φθάνοντας το 2005 τον αριθμό των 200.000.000. Όμως ως ποσοστό είναι το 3 – 3,5% του συνολικού πληθυσμού της γης και παραμένει σταθερό, αφού στο ίδιο διάστημα σχεδόν διπλασιάσθηκε και ο πληθυσμός της γης. Και μάλιστα παρά το γεγονός πως το 1975, το κατά κεφαλή εισόδημα των πλουσίων χωρών ήταν 41 φορές μεγαλύτερο από το κατά κεφαλή εισόδημα των φτωχών χωρών ενώ το 2005, είναι 66 φορές μεγαλύτερο. Τα μαζικά μεταναστευτικά ρεύματα είναι παράγωγα των ιστορικών φάσεων του καπιταλισμού από την εποχή της συγκρότησης των εθνικών κρατών του 19ου αιώνα μέχρι τις πρόσφατες μαζικές μετακινήσεις πληθυσμών, όχι νέο φαινόμενο με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Οι ίδιες οι ΗΠΑ χτίστηκαν από εκατομμύρια Ευρωπαίους και Ασιάτες μετανάστες σε μια άνευ προηγουμένου μετακίνηση πληθυσμών στην ιστορία της ανθρωπότητας. Με τους πολέμους και τις εθνικές εκκαθαρίσεις, υπήρξαν μετακινήσεις εκατομμυρίων ανθρώπων στον 20ο αιώνα, με εγχώρια παραδείγματα τους Βαλκανικούς πολέμους ή τη Μικρασιατική εκστρατεία και καταστροφή. Πιο πρόσφατα ο καπιταλισμός έφερε σε μια σειρά από χώρες, την ερήμωση της υπαίθρου, την εξαθλίωση των χωρικών και τη βίαια ενσωμάτωση τους στις πόλεις. Στην Ελλάδα με μαζικούς όρους αυτό έγινε τη δεκαετία του `50 αλλά σε πάρα πολλές χώρες συνεχίζεται. Στην Κίνα π.χ. ή στον Ισημερινό υπάρχουν βίαιες καταναγκαστικές μετακινήσεις πληθυσμών για ορυχεία, εργοστάσια ή «Ολυμπιακές εγκαταστάσεις». Υπήρχαν και άλλα «μικρότερα» μεγέθη μετανάστευσης όπως αυτά της δεκαετίας του `20, ο ξεριζωμός των εβραίων από την Ευρώπη, ο αποικισμός του Ισραήλ και ο διωγμός των Παλαιστινίων, τα μεταπολεμικά μεταναστευτικά ρεύματα του `50, οι πόλεμοι στην Αφρική και τα καραβάνια των προσφύγων. [4]

    Δυστυχώς, πέραν της αριθμητικής αύξησης της μετανάστευσης όσο κι’ αν ψάξαμε στο κείμενο του Γ.Λ. δεν βρήκαμε επίσης κάποια “νέα χαρακτηριστικά” της μετανάστευσης. Αντίθετα υπάρχουν παλιά χαρακτηριστικά όλων των μεταναστευτικών κυμάτων: αναφορές στην τραγική κατάσταση των μεταναστών, εξαθλίωση και ανεργία που τους πλήττει και οδηγεί σε υπερεκμετάλλευση τους από το κεφάλαιο, σύγκρουση και ανταγωνισμό με τμήματα ντόπιων που τους θεωρούν αιτία προβλημάτων. Η αλήθεια είναι πως πάντοτε οι μετανάστες και οι πρόσφυγες αντιμετωπίστηκαν στις χώρες που κατέφθαναν ως εργατικό δυναμικό ιδανικό για υπερεκμετάλλευση από τα αφεντικά. Πάντα υπήρξε ρατσιστική προσπάθεια των κυβερνήσεων και της ακροδεξιάς να στραφεί η ντόπια εργατική τάξη εναντίον των εξαθλιωμένων νεοεισερχόμενων. Οι Μικρασιάτες Πρόσφυγες ήταν οι “τουρκόσποροι” και οι γυναίκες τους “παστρικές”, οι έλληνες μετανάστες στην Αμερική ήταν “εγκληματίες” και “αντικοινωνικά στοιχεία”, η Κου ΚλουξΚλαν τους κρεμούσε από τα δέντρα με τα πόδια ανάποδα. Παράλληλα υπογραμμίζεται από τον Γ.Λ. πως στις χώρες προέλευσης μεταναστών, η φυγή “αδυνατίζει τα κινήματα που ζητούν κοινωνική αλλαγή ή μεταρρυθμίσεις”. Αντί άλλης απάντησης αρκεί να αναλογιστούμε π.χ. το Παλαιστινιακό κίνημα που παρά τα εκατομμύρια προσφύγων, γέννησε Ιντιφάντες και οργανώσεις όπως οι PLO και Χαμάς. Το ελληνικό εργατικό κίνημα που παρά τη μαζική μετανάστευση σε περιόδους κρίσης, έφτιαξε κόμματα σαν το ΣΕΚΕ ή το ΚΚΕ και γέννησε Μάηδες του ’36 στη Θεσσαλονίκη και Ιουλιανά του 65! Αλλά και σήμερα, στις μέρες του κινήματος των πλατειών και των γενικών απεργιών δεν έχει ξεκινήσει ένα κύμα μετανάστευσης νέων ανθρώπων από την ελλάδα προς το εξωτερικό; Πρόκειται για “ταξικά κοθώνια” ή είναι αδέλφια των εργατών στις χώρες προορισμού τους, τμήμα της παγκόσμιας εργατικής τάξης όπως και οι Άραβες, οι Αλβανοί ή οι Πακιστανοί που έρχονται στην Ελλάδα ψάχνοντας για δουλειά, ψωμί και ένα καλύτερο αύριο;

    Όμως ας ασχοληθούμε ειδικότερα με τους μετανάστες που έρχονται στην ελλάδα. Αν συνιστούν πρόβλημα επειδή προκαλούν “ανταγωνισμό” με τους ντόπιους εργαζόμενους, τότε γιατί δεν είναι πρόβλημα οι νέοι έλληνες εργαζόμενοι που δουλεύουν ανασφάλιστοι για ένα κομμάτι ψωμί στις καφετέριες και τα μπαράκια; Οι ελληνίδες που αμείβονται χαμηλότερα από τους άνδρες συναδέλφους τους; Οι παππούδες που συμπληρώνουν την πενιχρή τους σύνταξη με “μαύρη” εργασία; Οι συμβασιούχοι που δεν παίρνουν δώρα κι’ επιδόματα όπως οι μόνιμοι; Οι άνεργοι που κάνουν κακοπληρωμένες δουλειές για να επιβιώσουν, χρυσώνοντας τα αφεντικά τους; Όλους αυτούς τους κατανοούμε επειδή είναι έλληνες; Δεν τους υπερασπίζουμε ως τμήμα της εργατικής τάξης απέναντι στα αφεντικά και τις κυβερνήσεις; Μήπως οι ντόπιοι εργαζόμενοι διεκδικούν τα δικαιώματά τους ενώ οι μετανάστες όχι; Σύμφωνα με τη ΓΣΕΕ οι συνδικαλισμένοι εργαζόμενοι το 2011 ήταν μόλις 30%. Παρά τις επιπλέον αντιξοότητες που αντιμετωπίζουν και παρά την ανεπάρκεια των συνδικάτων στους χώρους τους, δεκάδες χιλιάδες είναι οι συνδικαλισμένοι μετανάστες σε κλάδους όπως η οικοδομή, η μεταποίηση, οι υπηρεσίες. Αν δεν είναι περισσότεροι οι συνδικαλισμένοι μετανάστες ή οι συνδικαλισμένοι γενικότερα, αν δεν είναι πιο πολλοί όσοι απεργούν, διαδηλώνουν, συμμετέχουν στο κίνημα, αυτό αποτελεί πρόβλημα των συνδικάτων και της αριστεράς που δεν αποδεικνύουν επαρκώς τη χρησιμότητά τους. Όχι των μεταναστών ή ντόπιων εργατών που “δεν καταλαβαίνουν”. Παρ’ όλα αυτά, τα τελευταία χρόνια έχουμε δει ηρωικούς αγώνες μεταναστών εργατών: στα φραουλοχώραφα της Μανωλάδας το 2008 ή στα συνεργεία καθαρισμού που ήρθαν στο προσκήνιο με το συγκλονιστικό κίνημα αλληλεγγύης στην Κούνεβα. Από τους αιγύπτιους αλιεργάτες της Μηχανιώνας το 2010 και μαγκρεμπίνους μετανάστες στην πρόσφατη απεργία πείνας των 300 το 2011. Νέα σωματεία εργαζομένων στήνονται, και κάποια από αυτά συμπεριλαμβάνουν στις τάξεις τους πολλούς μετανάστες. Αυτό που χρειάζεται λοιπόν, είναι συστηματικότερη απεύθυνση των συνδικάτων και της αριστεράς στους μετανάστες συντρόφους μας για κοινούς αγώνες. Το έλλειμμα που υπάρχει στα συνδικάτα, έχει – μεταξύ άλλων – σαν αιτία τη θεώρηση των αλλοδαπών εργατών από οργανωμένες δυνάμεις του εργατικού κινήματος και της αριστεράς ως “μεταναστευτικό πληθυσμό” αντί για συντρόφους της ίδιας τάξης, με τους οποίους οι ντόπιοι εργαζόμενοι έχουν κοινά συμφέροντα.

    Αντιρατσισμός και αριστερά

    Ορισμένες οργανώσεις και κόμματα της αριστεράς, στην περίοδο κρίσης που διανύουμε, ισχυρίζονται πως η αριστερά παρα-ασχολείται με τα προβλήματα των μεταναστών ενώ υποτιμά τα προβλήματα των ντόπιων που δημιουργούνται από τη μετανάστευση. Ανήκουν κατά βάση στο φάσμα της «πατριωτικής», σταλινογενούς αριστεράς, που τα προηγούμενα χρόνια δεν συμμετείχε στο μεταναστευτικό και αντιρατσιστικό κίνημα καθώς τα ζητήματα αυτά θεωρούνταν δευτερεύοντα από τους συντρόφους αυτούς. Η πραγματικότητα είναι αντίστροφη. Οι διεθνιστικές οργανώσεις που έχουν σηκώσει το βάρος του αντιρατσιστικού και αντιφασιστικού κινήματος, μεταξύ των οποίων η Δ.Ε.Α., έχουν συμβάλλει καθοριστικά ώστε σοβαρά τμήματα των ντόπιων εργατών και η πλειοψηφία των συνδικάτων να αναγνωρίζουν στους μετανάστες συμμάχους αντί για εχθρούς. Έχουμε περιορίσει τη δράση των φασιστών στους δρόμους για πάρα πολλά χρόνια, ενώ σήμερα αυτή η μάχη έχει προσλάβει πιο γενικευμένα πολιτικά χαρακτηριστικά και απαιτεί συσπείρωση ευρύτερων δυνάμεων αντί για εφησυχασμό και χάϊδεμα των ξενοφοβικών τμημάτων του πληθυσμού. Η αντιμεταναστευτική προπαγάνδα του συστήματος έχει υιοθετηθεί από μεγάλα ακροατήρια ακριβώς γιατί η αντιρατσιστική πάλη ΔΕΝ αποτελεί προτεραιότητα της πλειοψηφίας της αριστεράς και ιδιαίτερα των μεγάλων κομμάτων της και όχι το ανάποδο. Ας θυμηθούμε πως πήρε περίπου 10 χρόνια στο ΚΚΕ να υποστηρίξει ανοιχτά και καθαρά τους μετανάστες ως τμήμα της εργατικής τάξης της χώρας και να τους εντάξει στα σωματεία που ήλεγχε. Πιο πριν, τη δεκαετία του ’90, υπήρχαν αντιδραστικές αντιμετωπίσεις π.χ. του σωματείου οικοδόμων απέναντι στους «απεργοσπάστες αλβανούς» ή των ναυτεργατικών ενώσεων απέναντι στους μετανάστες συναδέλφους τους που «τους έπαιρναν τις δουλειές». Τη δεκαετία του ’90 το συνδικάτο οικοδόμων είχε κάνει πορεία στην Αθήνα κρατώντας πανό που έλεγε “Έξω οι ασιάτες από τα έργα”!

    Το πρόβλημα σε σχέση με το «μεταναστευτικό» είναι ο ρατσισμός, όχι η μετανάστευση. Ο ρατσισμός του συστήματος υποχωρεί όταν υπάρχουν συλλογικοί αγώνες και ενισχύεται όταν οι εργαζόμενοι ψάχνουν για ατομικές λύσεις. Δεν είναι τυχαίο πως καθ’ όλη τη διάρκεια του κινήματος των «πλατειών» και των εργατικών αντιστάσεων η ρατσιστική προπαγάνδα των ΜΜΕ έχει υποχωρήσει. Ο κόσμος που αγωνίζεται σε μεγάλους αριθμούς θεωρεί εχθρό την κυβέρνηση και τα μνημόνια, όχι τους μετανάστες. Στο Σύνταγμα, παρόλο που κυματίζουν αρκετές ελληνικές σημαίες, πολλοί μετανάστες και πρόσφυγες συμμετέχουν στο κίνημα και οι νεοναζί δεν τολμούν να εμφανιστούν οργανωμένα. Το ΛάΟΣ λύσσαξε με την παρουσία του «Κυριακάτικου Σχολείου Μεταναστών» στην πλατεία και ζήτησε στη βουλή από τον Παπουτσή να το εκδιώξει. Δυστυχώς γι’ αυτούς, η Λαϊκή Συνέλευση υιοθέτησε αντιρατσιστικά ψηφίσματα που προτάθηκαν από το ΚΣΜ, αποδέχτηκε τους μετανάστες και τους πρόσφυγες στην πλατεία και αποκήρυξε τους ρατσιστές και τους φασίστες. Όλα αυτά έγιναν με συστηματική αντιρατσιστική παρέμβαση και δράση που οργανώθηκε από την Κίνηση «Απελάστε το Ρατσισμό» και άλλες δυνάμεις που θεωρούν τη μάχη ενάντια στην κυβέρνηση και τα μνημόνια, κοινή υπόθεση ντόπιων και μεταναστών και τον αντιρατσισμό ζήτημα πρώτου μεγέθους. Αυτή η μάχη θα είχε ακόμα καλύτερα αποτελέσματα αν δινόταν συντονισμένα από περισσότερες δυνάμεις της αριστεράς, όχι μόνο στο Σύνταγμα αλλά παντού.

    Θα “πλημμυρίσουμε”;

    Η μετανάστευση δεν είναι προοδευτική ή αντιδραστική. Είναι αποτέλεσμα της ανισόμετρης ανάπτυξης του καπιταλισμού. Μέχρι να ανατραπεί ο καπιταλισμός και να αντικατασταθεί από ένα σύστημα συνεργασίας των εργατών του κόσμου, θα υπάρχουν μετακινήσεις από ανάγκη και όχι από επιλογή. Πολλοί εργάτες θα φεύγουν από όπου υπάρχει φτώχεια, πόλεμος και χούντες και θα ταξιδεύουν ακολουθώντας το κεφάλαιο, εκεί που υπάρχουν δουλειές. Η αναζήτηση εργασίας ήταν η βασική αιτία εσωτερικής μετανάστευσης που οδήγησε σε ερήμωση της υπαίθρου και πολλαπλασιασμό του πληθυσμού της Αθήνας στην ελλάδα του ’50. Τότε δεν βούλιαξε η Αθήνα. Δεν “πλημμυρίσαμε” με το μαζικό κύμα Αλβανών μεταναστών της δεκαετίας του ’90, παρ’ όλη την κινδυνολογία. Όταν χώρες της πρώην ανατολικής ευρώπης όπως η Ρουμανία και η Βουλγαρία εντάχθηκαν στην Ε.Ε. και οι εργάτες από αυτές τις χώρες εξασφάλισαν ελευθερία μετακίνησης στην Ε.Ε. ως “κοινοτικοί”, πάλι δεν “πλημμυρίσαμε”. [5] Σήμερα έρχονται στην Ευρώπη αρκετοί Αφρικανοί και Ασιάτες μετανάστες. Λόγω οικονομικής κρίσης είναι λιγότεροι από ότι πριν 5 χρόνια, καθώς η ανεργία τους πλήττει περισσότερο από ότι τους ντόπιους εργαζόμενους [6]. Όμως εξακολουθούν να ταξιδεύουν προς τη Δύση, καθώς συνεχίζουν να υπάρχουν προορισμοί που εξασφαλίζουν δουλειά στην ξενιτειά για τους ίδιους και ψωμί για την οικογένεια στην πατρίδα. Ο λόγος που δεν θα “πλημμυρίσουμε” και πάλι είναι απλός: Κανένας δεν παραμένει άνεργος και εξαθλιωμένος σε τόπους που δεν μπορεί να βρει δουλειά. Αρκεί να μη στοιβάζονται οι άνθρωποι σε στρατόπεδα συγκέντρωσης και κρατητήρια, να μην εμποδίζονται να μετακινηθούν σε άλλους προορισμούς. Αυτή είναι η μόνη αιτία να πλημμυρίσουμε πραγματικά.

    Η ελλάδα του μεσοπρόθεσμου και του 20% ανεργίας, δεν αποτελεί όνειρο ζωής κανενός νεοεισερχόμενου μετανάστη, εκτός όσων οι οικογένειες και οι γνωστοί βρίσκονται ήδη εδώ. Γι’ αυτό η πλειοψηφία των μεταναστών που έρχονται στην ελλάδα τα τελευταία χρόνια, έχει ήδη αναχωρήσει για άλλους προορισμούς. Το ίδιο θα κάνουν δεκάδες χιλιάδες άλλοι μετανάστες όταν εξασφαλίσουν τα χρήματα για το παράνομο ταξίδι. Αν υπήρχε ελευθερία μετακίνησης στα εξωτερικά και τα εσωτερικά σύνορα της Ευρώπης (αντί για FRONTEX, στρατόπεδα, φράχτες και συμφωνίες όπως η «Δουβλίνο ΙΙ») οι άνθρωποι δεν θα πέθαιναν στα σαπιοκάραβα και τα φορτηγά, δεν θα πλήρωναν περιουσίες στα κυκλώματα διακίνησης. Δεν θα στοιβάζονταν σε τρώγλες και καταυλισμούς στο κέντρο της Αθήνας, την Ιταλική Λαμπεντούσα, τη Μάγχη, την Πάτρα και την Ηγουμενίτσα μέχρι να βρουν τρόπο και χρήματα να φύγουν. Επίσης, αν όλοι οι μετανάστες που ζουν εδώ είχαν χαρτιά και οι πρόσφυγες άσυλο, κανένα αφεντικό δεν θα μπορούσε να καλέσει την αστυνομία να τους συλλάβει αντί να τους πληρώσει τα δεδουλευμένα. Τα ασφαλιστικά ταμεία θα είχαν περισσότερα έσοδα και μικρότερες μαύρες τρύπες. Τα παράνομα κυκλώματα μικρότερους τζίρους και λιγότερα υποψήφια θύματα. Τα συνδικάτα περισσότερους συνδικαλισμένους εργάτες. Το κίνημα αντίστασης περισσότερους μετανάστες αγωνιστές. Οι Χρυσαυγίτες λιγότερα θύματα, η ακροδεξιά μικρότερο ακροατήριο και η ΕΛ.ΑΣ. λιγότερους συλληφθέντες. Οι ντόπιοι εργαζόμενοι και οι μετανάστες με χαρτιά που απασχολούνται σε παρεμφερείς δουλειές με τους μετανάστες χωρίς χαρτιά, θα είχαν ψηλότερα μεροκάματα και μικρότερη πίεση από τα αφεντικά τους. Για όλους αυτούς τους λόγους αξίζει τον κόπο να αγωνιστούμε για ανοιχτά σύνορα στους μετανάστες και τους πρόσφυγες. Για χαρτιά και ίσα δικαιώματα όπου οι ίδιοι επιλέγουν να ζήσουν. Για ξενώνες αστέγων αντί στρατοπέδων συγκέντρωσης, φράχτες και απελάσεις.

    Θα υπερασπιστούμε τα ταξικά μας αδέλφια ότι χρώμα δέρματος κι’ αν έχουν, ότι ρούχα κι’ αν φοράνε, όποια γλώσσα κι’ αν μιλάνε, σε όποια θρησκεία κι’ αν πιστεύουν. Όσο κι’ αν κατηγορούνται από το σύστημα για την εγκληματικότητα και την ανεργία που παράγει η κρίση. Αν χρειαστεί, θα βρεθούμε σε αντιπαράθεση με τμήματα της αριστεράς που υποκύπτουν στην αντιμεταναστευτική προπαγάνδα. Πιστεύουμε όμως πως κάποια στιγμή θα κάνουν κι’ αυτοί οι σύντροφοι, τα δειλά βήματα που έκανε το ΚΚΕ πριν από αρκετά χρόνια αναγκασμένο από την εργατική του βάση και τη συνδικαλιστική του δράση.

    Βιβλιογραφία

    1. Στατιστικά στοιχεία ΕΛ.ΑΣ. http://www.hellenicpolice.gr/index.php?option=ozo_content&perform=view&id=81&Itemid=73&lang=

    2. Έρευνα του εγκληματολόγου Β. Καρύδη, που παρουσιάζεται σε συνέντευξή του στο kathimerini.gr (17-2-2009) http://portal.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_kathextra_1_17/02/2009_267751

    3. Ηνωμένα Έθνη http://www.un.org/en/index.shtml

    4. Άρθρο στην ιστοσελίδα http://gatouleas.wordpress.com/ ( 30/4/2011)

    5. Άρθρο στο περιοδικό “Διεθνιστική Αριστερά”, νο 17, του Μήτσου Γκορίτσα (Ιούλιος 2009) http://www.dea.org.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=2139&Itemid=46

    6. Έκθεση 2010 του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης http://publications.iom.int/bookstore/index.php?main_page=product_info&cPath=37&products_id=653&language=en

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s