Posts Tagged ‘ευρώ’

του Σπύρου Μαρκέτου

Η πολυπόθητη απελευθέρωση από το ευρώ πλησιάζει μετά την εκλογική συντριβή των τριών χουντικών κομμάτων. Καλώντας να κυβερνήσει μόνος του ο Σύριζα, ο εκπρόσωπος των βιομηχάνων Δασκαλόπουλος έδειξε πως ένα σημαντικό κομάτι του πλέγματος εξουσίας έχει πλέον αποδεχτεί το μοιραίο, και κύριο μέλημά τους είναι τώρα να φορτώσουν την ευθύνη στην αριστερά ώστε, κρύβοντας τον δικό τους ρόλο στην καταστροφή που ζούμε, κατόπιν να παραστήσουν τους τιμητές. Τρέμουν προπαντός μη σκάσει στα δικά τους χέρια το κανόνι του ευρώ.

Μια νέα ιστορική περίοδος άνοιξε την περασμένη κυριακή. Με την ψήφο τους οι λαοί (περισσότερα…)

Συνέντευξη του καθηγητή ΚΩΣΤΑ ΛΑΠΑΒΙΤΣΑ* 

Ποιος φταίει για την κατάρρευση της ελληνικής οικονομίας; Φταίμε εμείς;

Οι απόψεις ότι «φταίμε εμείς και η συμπεριφορά μας», «φταίει η νοοτροπία μας και η ελαττωματική ηθική μας» είναι ιδεολογήματα που δεν πρέπει να ακούγονται. Βεβαίως, οι Έλληνες έχουν ελαττώματα και προτερήματα, όπως έχουν όλοι οι άλλοι λαοί. Δεν πηγάζει το πρόβλημα της Ελλάδας απ’ αυτό όμως και συχνά είναι εκ του πονηρού να λέγεται ότι φταίμε εμείς γι’ αυτό που μας συμβαίνει. Όπως, επίσης, δεν πρέπει να λέγεται εύκολα ότι φταίνε οι ξένοι, οι άλλοι που μάς φέραν εδώ που μας φέρανε. Βεβαίως κι αυτοί έχουν μέρος της ευθύνης, αλλά δεν είναι οι ξένοι που μας έφεραν εδώ που είμαστε. Το πρόβλημα έχει να κάνει με τις δομές της ελληνικής οικονομίας και κυρίως με το διεθνές πλαίσιο στο οποίο διάλεξε να ανήκει.

Θα μπορούσαμε να το αποφύγουμε;

Αν δεν είχαμε μπει στην νομισματική ένωση, σίγουρα δεν θα είχαμε την κρίση (περισσότερα…)

ΔΥΟ ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΑΠΟΤΥΧΗΜΕΝΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΑ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΜΕ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

Του ΣΠΥΡΟΥ ΜΑΡΚΕΤΟΥ, επίκουρου καθηγητή της Ιστορίας των Ιδεών, Σχολή Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών ΑΠΘ

Όσοι υποστηρίζουν σήμερα το ευρώ συνήθως αγνοούν ότι δεν είναι η πρώτη φορά που δέθηκε η Ελλάδα σε μια νομισματική ένωση. Δύο προηγούμενα τέτοια πειράματα, το πρώτο στα τέλη του 19ου αιώνα και το δεύτερο στο Μεσοπόλεμο, είχαν οικτρή κατάληξη. Το τρίτο και χειρότερο, όπως αποδεικνύεται, είναι το ευρώ.

Για να κρατήσει σταθερό το νόμισμα, όπως απαιτούσε η φιλελεύθερη ορθοδοξία της εποχής, η Αθήνα είχε προσχωρήσει από το 1868 στη Λατινική Ένωση, μια συμφωνία της Γαλλίας, της Ιταλίας, του Βελγίου και της Ελβετίας –και άλλων χωρών αργότερα– να διατηρούν νομίσματα σταθερής ισοτιμίας και συνδεδεμένα με τον χρυσό. Διευκολύνθηκε έτσι ένας κύκλος δανεισμού, που χρηματοδότησε έργα υποδομής, τα οποία, ωστόσο, ελάχιστα ωφέλησαν τους φτωχότερους.

Παρά το «Δυστυχώς επτωχεύσαμεν» του Τρικούπη, το 1896 η εύπορη αστική Ελλάδα ζούσε (περισσότερα…)

του ΜΠΑΜΠΗ ΧΡΙΣΤΑΚΟΠΟΥΛΟΥ

Τα τελευταία δύο χρόνια, έχει αρχίσει να τίθεται επιτακτικά η ανάγκη απάντησης αναφορικά με την παραμονή μας ή όχι στην ζώνη του €, στη νομισματική ένωση ή ακόμα και στην ίδια την Eυρωπαϊκή Eνωση.  Αυτήν τη φορά όμως τίθεται σε μία άλλη βάση, με διαφορετική βαρύτητα, με σοβαρότερες, θα έλεγε κανείς, επιπτώσεις.  Τούτη τη φορά δεν είναι ένα απλό ιδεολογικό ζήτημα για την συμμετοχή ή όχι σε έναν αμιγώς ιμπεριαλιστικό μηχανισμό, ούτε η επιλογή σε ποια σφαίρα επιρροής θα ανήκει κανείς.

Η Ελλάδα σήμερα είναι στο στόχαστρο κάπου μεταξύ της υπερσυσσώρευσης κεφαλαίων που έχουν πάψει να αποδίδουν, ενός γεωστρατηγικού σχεδιασμού επανακαθορισμού των σφαιρών επιρροής και των παγκόσμιων γεωστρατηγικών συσχετισμών, ενός ανοιχτού κεφαλαιϊκού πολέμου μεταξύ των διαφόρων ιμπεριαλιστικών δυνάμεων, στο μέσο μιας διαπάλης μεταξύ των ανεπτυγμένων και των αναπτυσώμενων κεφαλαίων που θέλουν να παίξουν ρόλο στην περιοχή.

Μία τέτοιου είδους συζήτηση προκαλεί – και λογικό είναι – τριβές και αντεγκλήσεις σχετικά με το ποια είναι η πιο σωστή θέση αλλά και η πιο σωστή πολιτική.  Ακόμα και για αυτούς που μέχρι πριν λίγα χρόνια, δεν υπήρχε καν θέμα, έχει αρχίσει να αμφισβητείται η δυνατότητα παραμονής μας στην €ζώνη.  Ακόμα και αυτοί που δεν μπορούσαν να φανταστούν την Ελλάδα εκτός της «ενωμένης Ευρώπης», έχουν αρχίσει να προβληματίζονται για την παραμονή μας σε αυτή. (περισσότερα…)

ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΚΑΛΛΩΝΙΑΤΗ

Στο σύντομο αυτό διάστημα της γενικευμένης κρίσης που ζούμε, η αβεβαιότητα για τις εξελίξεις είναι το στοιχείο που κυριαρχεί. Υπάρχουν, όμως, και ορισμένες βεβαιότητες που δεν είναι δύσκολο να καταγράψουμε. Όπως για παράδειγμα η υπερδεκαετής διάρκεια και το βάθος της κρίσης και η καθολική αποτυχία των νεοφιλελεύθερων συνταγών ‘μνημονιακής’ λιτότητας, η πεισματική διατήρηση των οποίων μαρτυρά πως δεν αποσκοπούν στην έξοδο της οικονομίας από την κρίση αλλά στη μεταφορά όλων των βαρών της κρίσης στους μισθωτούς εργαζόμενους.

Εκεί που αρχίζουν οι αβεβαιότητες είναι στις εναλλακτικές προτάσεις και τα σχέδια αντιμετώπισης της κρίσης, ιδιαίτερα στον χώρο της αριστεράς. Όπου ναι μεν υπάρχει γενική σχεδόν συμφωνία στην ανάγκη αναδιανομής των φορολογικών βαρών, οχύρωσης του κοινωνικού κράτους ή διαγραφής του μεγαλύτερου μέρους του χρέους κ.λπ., όμως υπάρχουν σοβαρές διαφορές σχετικά με τα μέσα πολιτικής και στον ευρωπαϊκό ή μη δρόμο που πρέπει να ακολουθηθεί.

Σε πρόσφατες ομιλίες δύο έγκριτων καθηγητών της οικονομικής, των κ.κ. Κ. Λαπαβίτσα και Θ. Μαριόλη, προβλήθηκε αναλυτικά η εναλλακτική πρόταση της εξόδου από το ευρώ και των συνεπειών μιας υποτίμησης της δραχμής κατά 50% (περισσότερα…)

Θεόδωρος Μαριόλης
Αν. Καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας, Τμήμα Δημόσιας Διοίκησης, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Το παρόν αποτελεί το κείμενο επί του οποίου βασίστηκε η ομιλία μου στην ανοικτή συζήτηση με θέμα: «Στάση πληρωμών: οι επόμενες ώρες», η οποία διοργανώθηκε από το «Μέτωπο Αλληλεγγύης και Ανατροπής», τη Δευτέρα 26 Σεπτεμβρίου 2011. Οι σημειώσεις δηλώνονται με [.], και βρίσκονται στο τέλος του κειμένου.
Εισαγωγή
Στα ακόλουθα αναλύω την οικονομική πολιτική που ασκείται εντός ευρώ, τα τρέχοντα χαρακτηριστικά και το επακόλουθο αδιέξοδο της ελληνικής οικονομίας, ενώ, τέλος, κάνω μία πρώτη εκτίμηση των οικονομικών συνεπειών της αποχώρησης της Ελλάδας από το ευρώ, καθώς επίσης και των μέτρων που θα πρέπει να ληφθούν σε αυτήν την περίπτωση.
Λόγω της σχετικής δυσκολίας του ζητήματος, θεωρώ καλύτερο (ή μάλλον πιο χρήσιμο) να προσδώσω στο κείμενο τη μορφή ερωτημάτων. Έτσι, απαντώ στα ακόλουθα επτά ερωτήματα:
1. Με ποια μέσα οι αρχές μίας εθνικής οικονομίας δύνανται να ρυθμίζουν την κατάστασή της; (περισσότερα…)

Τριάντα χρόνια μετά την είσοδο της Ελλάδας στην ΕΕ και δέκα χρόνια μετά την εισαγωγή του ευρώ, βλέπουμε πλέον το πραγματικό της πρόσωπο: μνημόνιο, μεσοπρόθεσμο, άγρια αντιλαϊκά μέτρα, σαρωτικές ιδιωτικοποιήσεις, λουκέτα, εκποίηση της δημόσιας περιουσίας, που οι επιπτώσεις τους μεγιστοποιούνται από τις πρωτοφανείς δανειακές συμβάσεις με την τρόικα.

Αποκορύφωμα όλων αυτών είναι το περιβόητο «Σύμφωνο για το Ευρώ», που αποτελεί ένα είδος ευρωπαϊκού μνημονίου διαρκείας σε βάρος όλων των εργαζομένων και των λαών στην ΕΕ. Περιλαμβάνει τη δραστική μείωση των μισθών μέσω της σύνδεσής τους «με την παραγωγικότητα, αλλά και της προσαρμογής τους στην «ανταγωνιστικότητα της οικονομίας». Η ανταγωνιστικότητα οδηγεί στην κινεζοποίηση του επιπέδου μισθών αλλά και του πλαισίου των ασφαλιστικών και εργασιακών δικαιωμάτων. Ταυτόχρονα, το «Σύμφωνο για το Ευρώ» αφαιρεί οριστικά όλα τα οικονομικά εργαλεία των κρατών-μελών, τα οποία υπάγονται πλέον στους αντιδημοκρατικούς και στεγανούς μηχανισμούς της ΕΕ και των πολυεθνικών της, πραγματοποιώντας έτσι μια αντιδημοκρατική αντιδραστική τομή βάθους στην ίδια την αρχιτεκτονική της ΕΕ.

ΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΕΕ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΕΙΝΑΙ ΣΥΝΩΝΥΜΑ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ

Στα χρόνια της ένταξής μας στην ΕΕ το δημόσιο χρέος επταπλασιάστηκε, ως ποσοστό επί του ΑΕΠ. Η ανεργία διευρύνθηκε στις εποχές της «ανάπτυξης» και γιγαντώθηκε τώρα στις συνθήκες της κρίσης. (περισσότερα…)

του Θεόδωρου Μαριόλη*

ια λόγους που παραμένουν ασαφείς, ακόμα και στον ίδιο, ο ελληνικός λαός εκχώρησε βασικά εργαλεία της οικονομικής πολιτικής. Συγκεκριμένα, με την ένταξη της χώρας στη Ζώνη του Ευρώ, οι εθνικές αρχές δεν είναι σε θέση:

(1). Να ασκούν εμπορική (δασμολογική και μη δασμολογική), συναλλαγματική, και νομισματική πολιτική. (περισσότερα…)

Κώστας Παπουλής (Γέρος)

Οι τελευταίες εξελίξεις δείχνουν ότι η Ε.Ε. αντιμετωπίζει την πατρίδα μας, όπως μια επιχείρηση υπό εκκαθάριση. Ήταν φανερό εξ’αρχής, ότι το μνημόνιο όσον αφορά τον στόχο της μείωσης του Ποσοστού Δημοσίου Χρέους (Π.Δ.Χ.) θα αποτύχει συνολικά. Δεν είναι τυχαία η επαχθής δανειακή σύμβαση, που προβλέπει την παραίτηση της Ελλάδας από την εθνική της κυριαρχία, και την δυνατότητα κατάσχεσης δημόσιας περιουσίας από τους πιστωτές.

Φτάσαμε, σύντομα λοιπόν στο ξεπούλημα της χώρας, με «αντάλλαγμα» την μείωση του επιτοκίου δανεισμού κατά μία μονάδα και την επιμήκυνση. (περισσότερα…)